دیدار رسمی در مسقط
مولوی امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان، به روز دوشنبه 10 مارچ در رأس هیأتی از این گروه به مسقط، پایتخت عمان، سفر کرد و با بدر بن حمد البوسعیدی، وزیر خارجه این کشور، دیدار و گفتوگو کرد. بر اساس ادعای طالبان، این سفر به دعوت رسمی وزیر خارجه عمان انجام شده است که از نگاه این گروه، اهمیت ویژهای دارد.
عمان و سیاست دیپلماتیک آن در قبال طالبان
عمان یکی از معدود کشورهایی است که بدون ایجاد چالشهای دیپلماتیک، سفارت افغانستان را در اختیار طالبان قرار داده است. این اقدام در حالی صورت گرفته که دیگر کشورهای منطقه، همچون قطر و امارات متحده عربی، درگیر چانهزنیهای طولانیمدت با طالبان بودهاند. برخلاف این کشورها، مسقط بدون سر و صدای رسانهای یا درخواستهای مکرر طالبان، نمایندگان این گروه را پذیرفته است.
تلاش برای ایجاد موازنه میان کشورهای خلیج فارس
طالبان از گذشته روابط نزدیکی با قطر و امارات داشتهاند، اما سفر اخیر متقی به عمان نشان از تلاش این گروه برای ایجاد موازنه میان این کشورها دارد. طالبان میخواهند از حمایت عمان برخوردار شوند، بدون آنکه وابستگیشان به امارات یا قطر کاهش یابد. این در حالی است که اختلافات داخلی طالبان و حضور برخی اعضای ناراضی این گروه در امارات، وضعیت را پیچیدهتر کرده است.
میزبانی امارات از مخالفان درونگروهی طالبان
در ماههای اخیر، امارات متحده عربی به پناهگاهی برای برخی از اعضای ناراضی طالبان تبدیل شده است. شیرمحمد عباس استانکزی، معاون سیاسی وزارت خارجه طالبان، پس از انتقاد از ملا هبتالله آخوندزاده، رهبر طالبان، به امارات پناه برده و تاکنون در این کشور اقامت دارد. همچنین گزارشهایی منتشر شده که سراجالدین حقانی، وزیر داخله طالبان، نیز ماههاست در امارات سکونت دارد و از وضعیت کنونی در افغانستان ناراضی است. این تحولات باعث شده که روابط امارات و طالبان پیچیدهتر شود و احتمال بروز تنش میان این دو طرف افزایش یابد.
سراج الدین حقانی و عباس استانکزی چهره های مقیم در کشور امارت متحده
سیاست طالبان در قبال آمریکا و نقش عمان
طالبان در سه سال گذشته تلاش کردهاند تا آمریکا را برای به رسمیت شناختن حکومت خود متقاعد کنند، اما تاکنون موفق نشدهاند. در حالی که قطر و امارات، به عنوان متحدان آمریکا، نتوانستهاند واشنگتن را برای نزدیک شدن به طالبان ترغیب کنند، این گروه اکنون به دنبال استفاده از ظرفیت عمان در این زمینه است.
عمان، کشوری ثروتمند و دارای نفوذ در منطقه، سابقهای طولانی در میانجیگریهای دیپلماتیک دارد و در گذشته نقش مهمی در مذاکرات میان ایران و آمریکا ایفا کرده است. طالبان امیدوارند که با استفاده از نفوذ عمان، حداقل بتوانند از شدت تحریمهای بینالمللی کاسته و راهی برای تعامل با سایر کشورها باز کنند.
نتیجهگیری
سفر امیرخان متقی به عمان، تنها یک دیدار دیپلماتیک عادی نیست، بلکه اقدامی حسابشده برای گسترش روابط منطقهای طالبان، حفظ توازن میان قدرتهای خلیج فارس و تقویت موقعیت این گروه در تعامل با جهان به شمار میرود. در حالی که روابط طالبان با قطر و امارات دچار پیچیدگیهایی شده است، نزدیک شدن این گروه به عمان میتواند تغییرات مهمی را در معادلات دیپلماتیک منطقه به همراه داشته باشد.